Nëse Gjermania dhe Franca, me përkrahjen e Shteteve të Bashkuara të Amerikës (SHBA) do të vazhdojnë të kenë qasjen e njëjtë sikurse kohëve të fundit për dialogun Kosovë-Serbi, atëherë është krejtësisht reale që marrëveshja të arrihet brenda disa muajsh.
Kështu ka thënë Eugen Cakolli nga Instituti Demokratik i Kosovës (KDI), në një prononcim për Telegrafin, duke theksuar se Samiti virtual mes kryeministrit të Kosovës, Avdullah Hoti dhe presidentit serb, Aleksandar Vuciq shënon një pikë kthese në procesin e dialogut politik, mes Kosovës dhe Serbisë.
Sipas tij, bazuar në deklarimet e deritanishme ka një vendosmëri që procesi të mos zgjatet, por të ketë afate kohore që do t’i vendosnin palët në presion të arritjes së marrëveshjes.
“Samiti virtual mes Hotit dhe Vuçiqit, i ndërmjetësuar nga Merkel dhe Makron, shënon një pikë kthese në procesin e dialogut politik mes Kosovës dhe Serbisë, i cili është ndërprerë që nga viti 2018. Përveç rifillimit të dialogut, përfshirja direkte e Gjermanisë dhe Francës, paralelisht me Brukselin zyrtar, është tregues i qartë i seriozitetit me të cilin i është qasur dialogut. Unë besoj që takimet e ardhshme, që pritet të mbahen gjatë ditëve dhe javëve në vijim, do të jenë përcaktuese për kornizën kohore brenda së cilës do të zhvillohet procesi përmbyllës i dialogut. Bazuar në deklarimet e deritanishme nga pothuajse të gjithë akterët vendorë e ndërkombëtarë, ka një vendosmëri që procesi të mos zgjatet, siç kishte ndodhur deri më tani, por të ketë afate kohore që do t’i vendosnin palët në presion të arritjes së marrëveshjes, duke evituar edhe mundësinë e zvarritjes së qëllimshme të procesit”, ka thënë Cakolli.
Cakolli poashtu konsideron që koha kur do të arrihet marrëveshja është e ndërlidhur drejtpërdrejtë me përmbajtjen e marrëveshjes përfundimtare.
“Sidoqoftë, unë konsideroj që koha kur do të arrihet marrëveshja, nëse e njëjta do të arrihet, është e ndërlidhur drejtpërdrejtë me përmbajtjen e marrëveshjes përfundimtare. Po ashtu, edhe niveli i presionit që ushtrohet ndaj palëve, e sidomos Serbisë për njohjen e Kosovës, përmes kushtëzimit të rrugëtimeve përkatëse evropiane, do të ketë ndikim përcaktues në kohëzgjatjen e procesit. Nëse Gjermania dhe Franca, me përkrahjen e SHBA-ve, do të vazhdojnë të kenë qasjen e njëjtë sikur kohëve të fundit, atëherë është krejtësisht realiste që marrëveshja të arrihet brenda disa muajsh”, theksoi Cakolli.
Ndryshe, Kosova dhe Serbia nisën një proces dialogu në vitin 2011, i cili nisi si teknik por më vonë u shndërrua në proces politik.
Në kuadër të këtij procesi u arritën disa marrëveshje, më e rëndësishmja ajo e 19 prillit e vitit 2013 që njihet si marrëveshja e parë për “normalizim të marrëdhënieve”.
Procesi i dialogut mes Kosovës dhe Serbisë u bllokua nëntorin e vitit 2018, kohë kjo kur institucionet e Kosovës vendosën tarifë 100 për qind për produktet me origjinë nga Serbia dhe Bosnje e Hercegovina.
Arritja e një marrëveshjeje përfundimtare mes Kosovës dhe Serbisë konsiderohet si hap i domosdoshëm në rrugëtimin e të dyja vendeve drejt integrimit evropian.
Ndërkaq, dialogu mes Kosovës e Serbisë do të rifillojë më 12 korrik (të dielën) me një videokonferencë, ndërkaq më 16 korrik do të vazhdohet me takimin e parë në Bruksel.
