Nisja e fazës së re të negociatave është pritur me entuziazëm në Bruksel. Megjithëkëtë, në Prishtinë kanë shprehur skepticizëm për një marrëveshje që mund të prodhohet pa pasur së paku dy zhvillime: Në Kosovë ristrukturim i skenës politike, meqë presidenti ndodhet në mesin e të akuzuarve për krime lufte e Qeveria Hoti nuk ka shumicë të konsoliduar në Kuvend; e në rrafshin ndërkombëtar harmonizim qëndrimesh në boshtin Bruksel-Uashington, qendra këto që nuk kanë shprehur qëndrim të njëjtë as për formën se si duhet të ecin negociatat e as për vetë organikën e një marrëveshjeje potenciale.
Naim Rashiti është drejtor ekzekutiv i Grupit për hulumtimin e politikave të Ballkanit. Ai ka thënë për KOHËN se me këtë ambient politik çfarë është në Kosovë, Hoti nuk mund të ofrojë garanci në Bruksel se marrëveshja që mund ta firmosë, do të ratifikohet në Kuvend.“Kryeministri do të jetë i cunguar në procesin e dialogut”, thotë Rashiti. “Kur t’i vijë koha bërjes reale të negociatave, diskutimit të marrëveshjeve me Serbinë dhe modaliteteve të marrëveshjes, kryeministrit Hoti do t’i duhet një marrëveshje shumë më e fuqishme politike në Kosovë”.
Rashiti tek argumenton se kësaj here pritjet janë më të vogla, e tregon kontekstin në të cilin ishte mbërritur marrëveshja e 2013-s, deri atëherë e paimagjinueshme për t’u realizuar mes të dyja vendeve.Ka përmendur tre faktorë determinues, për të cilët thotë se kishin bërë që marrëveshja të mbërrihej: BE-ja dhe SHBA-ja kishin qenë të koordinuara në çdo aspekt që lidhej me dialogun dhe vetë përfaqësuesi i SHBA-së ishte gjithmonë në takimet që i lehtësonte BE-ja; Serbia ka qenë shumë më e dobët, e në anën tjetër kërkonte me ngulm hapjen e negociatave me BE-në; Kosova ndihej stabile dhe konfidente në procesin e shtetndërtimit, pas përmbylljes së pavarësisë së mbikëqyrur.“Tani në 2020 asnjërën nuk i kemi”, thotë Rashiti.
“E kemi një marrëdhënie të copëtuar SHBA-BE, e cila vetëm në një moment të ri politik do të mund t’i kthehen bashkërendimit; e kemi një Serbi shumë të fuqishme dhe arrogante për të cilën Vuçiqi pas fitores i ka rritur apetitet dhe e ka rritur gamën e lojërave të politikës ndërkombëtare; dhe e kemi një Kosovë tmerrësisht të dobësuar për shkak të skenës politike, e cila këto vite nuk ka arritur ta avancojë procesin e shtetndërtimit dhe aq më shumë i kemi Dhomat e Specializuara, Zyrën e Prokurorit të Specializuar, e cila po të fillojë me aktakuza, do ta dërrmojë Kosovën për nja 10-15 vjet; dhe BE-ja ende nuk e ka ofertën në paketë për Serbinë dhe Kosovën, se çka përfitojnë nga proceset e tyre integruese në rast se bëjnë kompromis, e i cili domosdo do të duhej të ishte kompromis”.
